inek sütü alerjisi ek gıda

İnek sütü, süt çocukluğu çağında ilk karşılaşılan yabancı protein olup en sık karşılaşılan gıda alerjilerinin başında gelir. İnek sütünde insanlara antijenik etki yapan 25’ten fazla protein olduğu saptanmıştır. Bunların içinde en önemli protein beta-laktoglobulindir. İnek Sütü Alerjisi Normal Değerleri Nelerdir? İSPA olarak da tanımlanan inek sütü alerjisi test sonuçları na göre tanısı koyulan bir besin alerjisidir. Şüphe varsa eğer, inek sütü spesifik IgE tetkiki yapılması gereklidir. Süt spesifik IgE >0,35 kU/L'nin üzerinde olan değerler pozitif olarak kabul edilmektedir. Biz6. ayda başladık şu an 8 aylık olduk. Ben emziriyorum ek gıda haricinde. Sabah meyve püresi yiyor, öğlen kuzu kıyma ve pirinçli sebze (kabak, patates, havuç, bal kabağı, ıspanak) püremiz buna ilave olarak irmik ve bulgur ekleyeceğiz bu ay itibariyle var öğleden sonra da hipp pirinç unlu, yulaflı veriyorum anne sütüyle. Bebekte İSA ‘e ek olarak buğday alerjisi de olduğunu annesi keşfetmişti. İnek Sütü Alerjisinde Provokasyon testi. Başta İSA olmak üzere gıda alerjilerinin tanısında kullanılan bir başka testtir. Adı üzerinde; hastadaki alerjik reaksiyonu “provoke” etmeye dayanır. Sonzamanlarda çeşitli etkinlikler sayesinde Prof. Dr. Benal Büyükgebiz adını bizden sıkça duydunuz. Bu ismi ilk kez duyanlar için; kendisi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları/Çocuk Gastroenteroloji ve Beslenme Uzmanı’dır. Benal Hoca son günlerde inek sütü alerjisi nedeniyle kendisine başvuran hastaların sıklığını görünce, bu sorunla uğraşan annelere yardımcı Site De Tchat Rencontre Gratuit Sans Inscription. SÜT ALERJİSİ NASIL OLUR?İnek sütü içerisindeki proteinlere karşı oluşan reaksiyon sonucu ve kendisini deri döküntüleri, kusma, ishal gibi belirtilerle gösteren alerji türüne, “İnek Sütü Proteini Alerjisi’’ adı verilir. İnek sütü alerjisi bebeklerde en çok gözlenen alerji türüdür. Bu hastalık vücudun inek sütünde bulunan proteinlere karşı anormal cevabıdır. Bu sebeple bir yaşına, hatta bazı durumlarda iki yaşına kadar inek sütü ve içeriğinde inek sütü bulunan gıdaların tüketilmesi ALERJİSİNİN BELİRTİLERİ NELERDİR?- Ağlama Bebeklerin ağlama durumu normaldir. Fakat ortada hiçbir neden yokken çığlıklar atması, ani gelen ağlama krizleri alerji sebebiyle olmuş İshal Bebeklerde oluşan süt alerjisinin en belirgin semptomlarından biridir. Bebeğiniz sık ishal oluyor ve dışkısı kanlanıyor ise yolunda gitmeyen bir durum olduğu Kusma Bebeğiniz beslendikten sonra, ağzından gelen fazla besinin atılması durumu normaldir. Ancak sık ve şiddetli görülmesi süt alerjisinin habercisi Ciltte döküntü Vücudun çeşitli yerlerinde egzama tarzında kızarıklık, deri döküntüleri hastalıkta sıkça Solunum problemleri Geçmeyen hırıltı, burun tıkanıklığı, öksürük ve nefes alma sırasında yaşadığı zorluk alerjinin etkisinden Bebekler de sıkça gaz şikayeti görülebilmektedir. Fakat sütteki proteine alerjisi olan bebek ciddi bir gaz sancısıyla NASIL KOYULUR?Bebeğe bir süre; inek sütü ve süt ürünleri verilmez. Eğer ki hastalık belirtileri ortadan kalkıyorsa teşhis ve tedavisi yapılabilir. Bunun yanı sıra Spesifik IgE Rast, Cap ve East gibi kan testleri de SÜT ALERJİSİ OLAN EBEVEYNLER NE YAPMALI?• Emzirmeye devam eden annenin aldığı inek sütüne bağlı olarak da bebekte inek sütü alerjisi görülebilir. Bu durumda anne sütü vermeye devam etmelidir.• Nadir de olsa bazı bebeklerde, “Anafilaksi” adı verilen ani ve daha ciddi belirtiler görülür. İnek sütü alımından hemen sonra, yüz şişmesi, nefes alıp vermede zorlanma, ağız ve dilde şişme belirtileri görüldüğü anda doktora başvurulmalıdır.• İnek sütü alerjisi çeşitli testlerle doktor tarafından teşhis edildiyse, bebeğinizin diyetinden süt ve süt ürünlerini çıkartmanız, bebeğinize vereceğiniz besinlerin içeriğini incelemeniz önemlidir.• Bebeğiniz için inek sütü alerjisi tanısı koyulduysa, doktor tavsiyesine uygun olarak altı ile on sekiz ay arasında inek sütü ve yoğurt, tereyağı, krema, peynir gibi süt ürünlerini vermeyi tamamen bırakmanız önerilir. Anne sütü yokluğunda ya da yetersizliğinde doktorunuza danışmalısınız.• İnek sütü alerjisi olan çocuklar için proteinleri parçalanarak alerjenik özelliklerini yitirmiş özel mamalar kullanımı tercih GIDA DÖNEMİNDE DOKTOR KONTROLÜ ŞARTİnek sütü ve türevi ürünleri kestikten ve mamayı değiştirdikten sonra, iki ve dört hafta arasında değişen zaman içerisinde alerji bulgularının geçmesi beklenir. Bebek, ek gıda dönemine mutlaka kontrol için doktora götürülmelidir. Bu döneme yavaşça ve ilk olarak en az alerjik olduğu bilinen besinlerle başlanmalıdır. Doktorun söyledikleri dikkatle uygulanmalı ve kontrollü şekilde hipoalerjenik mamalara geçilmelidir. Bu dönemde ek gıdalara en az bir yaşına kadar devam edilebilmektedir. Dyt. Cevşen BUL Daha önceki yazılarımdan birinde alerji ve intoleransın ne olduğundan, tanı ve tedavi yöntemlerininden, ve bu durumlarda nelere dikkat edilmesi gerektiğinden bahsetmiştim bknz Alerji&İntolerans. Şimdi ise inek sütü alerjisinde tıbbi beslenme tedavisi nasıl olmalıdır bundan bahsedeceğim. Besin antijenleri protein, yağ ve karbonhidrattır. Besin alerjilerinde en önemli öğe, besindeki glikoproteindir. Glikoproteinler suda eriyen, ısıya dayanıklı, proteolitik sindirime ve aside dirençlidir. İnek sütü alerjisi çocukluk çağının en sık görülen besin alerjisidir. Hemen her yaşta ortaya çıkabilir. Erken çocukluk döneminde daha sık görülür. Belirtileri inek sütü alımından sonra hemen veya daha geç ortaya çıkabilir. Şiddeti ve seyri kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İnek sütü alerjisi gelişebilmesi için vücudun önceden inek sütü proteini ile karşılaşması gerekir. Bu genellikle anne sütü, mama veya ek gıdaya başlandığında olur. Ancak soluma ve temas yoluyla da olabilir. İnek sütü alerjisi, genetik olarak yatkın bireylerde uygun çevresel koşulların etkileşimiyle ortaya çıkar. Bebeklik döneminde alerjik egzaması olan, anne-baba veya kardeşlerinde besin alerjisi veya başka alerjik hastalık bulunanlarda daha sık görülür. Gebelikte veya erken çocukluk döneminde beslenmenin, inek sütü içermeyen diyet yapılmasının veya ek gıdalara geç başlanmasının inek sütü alerjisi gelişimini önleyici bir etkisi bulunmamaktadır. Belirtileri DeriKurdeşenKızarıklıkKaşıntıKabarıklık Gastrointestinal sistem Dudak, dil, ağız içi kaşıntı, kızarıklıkŞişlikBulantıKusmaKarın AğrısıKolikİshalGastroözefageal reflü Solunum sistemiBurun tıkanıklığıHapşırıkBurun akıntısı ve kaşıntısıLarinks ödemÖksürükHırıltı Besin alerjileri hipotansiyon şok oluşumuna da sebebiyet verebilmektedir. Laktoz İntoleransı ve İnek Sütü Alerjisi İSPA Laktoz intoleransı ile inek sütü alerjisinin inek sütü proteini alerjisi arasındaki farkı bilmek önemlidir çünkü ikisinin nedeni ve tedavisi farklıdır. Ayrıca İSPA genellikle yaşamın erken döneminde gelişir. Oysa laktoz intoleransı 5 yaştan önce az görülür. İnek sütü protein alerjisi İSPA nedir? İSPA, bağışıklık sisteminin inek sütündeki proteinlere karşı tepki verdiği bir besin alerjisidir. Bireyin bağışıklık sistemi inek sütü proteinini yabancı madde antijen olarak algılar. Bu yabancı maddeye virüs veya bakteriymiş patojen gibi tepki verir ve onunla savaşmaya başlar. Bu reaksiyon döküntü, anafilaktik şok gibi çeşitli belirtilere yol açabilir. Beslendikten sonraki 2 saat içinde hızlı başlayan reaksiyonlar genellikle kusma veya hışıltılı solunum, cilt döküntüsü dermatit, ürtiker kurdeşen ve göz kapaklarında ve dudaklarda şişme gibi daha alerjik reaksiyonlardır. Regürjitasyon, kolik, ishal, kabızlık, burun akıntısı, öksürük ile kuru, pullu ve kaşıntılı cilt egzama gibi diğer belirtiler günler sonra gelişebilir. İSPA genellikle 1 yaşından önce başlar. Laktoz intoleransı nedir? İSPA’nın aksine laktoz intoleransı bağışıklık sistemi ile ilgili değildir. İnek sütü içindeki laktoz şekerinin sindirilememesi durumudur. 5 yaşından küçük çocuklarda az görülür. Laktoz sütteki en önemli karbonhidratlardan şeker biridir ve sağlıklı bağırsak florasına katkıda bulunur ve kalsiyum emilimine yardımcı olur. Tıbbi Beslenme Tedavisi Alerjilerde bireyin tıbbi beslenme tedavisi planlanırken eliminasyon diyeti uygulanır. Yani kişinin alerjik reaksiyonlar gösterdiği besin ve/veya besinler diyetinden çıkarılıp onun yerine denk gelebilecek ve aynı makro/mikro nutrientleri diyete ekleyerek eksiklik oluşması önlenmesi amaçlanmaktadır. SÜTTEN SINIRLI ALERJİ DİYETİ Diyetin Amacı Süt proteini ve süt proteini içeren ürünleri elimine ederek bir diyet programı oluşturmaktır. Diyetin Özelliği Süt ve sütten elde edilmiş veya eser miktarda süt içeren ürünleri içermeyen bir diyettir. Bu diyet inek, keçi, koyun, sığır sütü, yoğurt ve peynir türlerinin içermemektedir. Endikasyonu süt alerjisi veya intoleransı durumunda endikasyonu bulunmaktadır. Ek Besin Öğesi Desteği Gerekliliği Gerekli değildir. Dikkat Edilmesi Gereken Unsurlar Tüketilecek tüm ürünlerin etiket bilgilerine dikkat edilmelidir. Örneğin; bu ürünün etiket bilgisinde tereyağı, sade yap, peynir, yayık ayranı, süt veya mandıra ürünleri, yağsız süt ürünleri, yoğurt, kazein, kazeinat, whey, kaymak, laktoglobulin ve laktaalbümin içerip içermediğine bakılmalıdır. Süt içeren tüm ambalajlı besinlerin etiketlerinde zorunlu uyarıcı ifade bulundurulmalıdır. Pediatrik Kullanım Uygundur. BESİNLER SERBEST Ürün etiketleri kontrol edilmelidir YASAK Ürün etiketleri kontrol edilmelidir Süt ve Süt Ürünleri Soya sütüSüt içermeyen soya peynirSoya yoğurdu Tüm hayvan sütleri tam ve az yağlıTüm peynirler süzme peynir dahilTüm yoğurtlar Et ve Et Ürünleri Tüm sade pişirilmiş; EtKümes hayvanlarıBalıkKurubaklagil yemekleriSüt, peynir, krema, tereyağı, yoğurt veya margarin içermeyen yemekler Süt, peynir, krema, ekşi krema, yoğurt, tereyağı veya süt içeren margarin omlet, peynirli makarna, lazanya ile yapılan yemekler Yumurta Serbest – Nişasta İçeriği Yüksek Besinler Buğulanmış ve fırınlanmış patatesSütsüz yapılan patates püresiSade pirinçMakarna Süt, peynir, tereyağı veya süt içeren margarin ile yapılan yemekler ör; karnabahar graten Sebzeler Diğer tüm sebzeler Süt, peynir, tereyağı veya süt içeren margarin ile yapılmış sebzeler ör; karnabahar graten Meyveler Tüm taze konserve, uru meyveler – Ekmek ve Tahıllar Süt eklenmeden yapılan ekmeklerSüt içeriği olmayan kahvaltılık tahıllarPirinç mısır patlağı Süt ilave edilen ekmeklerSandviç ekmeğiSüt ile hazırlanan sıcak kahvaltılık tahıllarSüt içerikli kahvaltılık tahıllar Çorbalar Süt eklenmeden yapılan çorbalar Süt, peynir, tereyağı veya margarin eklenerek yapılan çorbalar örn; çok kremalı çorbalarSüt veya kazein ilave edilmiş hazır çorbalar Sandviç, Börek, Tuzlu Pastalar Süt ve margarin içermeyen ekmek ile yapılan sandviçler Peynir, mayonez, margarin veya tereyağı, süt ve türevleri eklenerek hazırlanmış ürünler Kahvaltılık Ürünler Diğer ürünler Omlet vb. Tatlı, Bisküvi, Pasta Şerbetli tatlılarSoya sütlü muhallebilerŞerbetlerSüt içermeyen bisküviler Süt içeren tatlılar örn; muhallebi, dondurma, cheesecake, dondurulmuş krema vb.KekHamur işiBirçok hazır bisküviler İçecekler Çay KahveEnerji içecekleriMeşrubatlarMeyve suları SütAromalı sütlerSüt eklenen içecekler Salatalar ve Soslar Sütsüz yapılan soslar örn; domates sosuDiğer salata ve soslar Peynir, mayonez, süt eklenmiş besinlerSüt, krema, tereyağı veya süt içeren margarin ile yapılan beşamel soslarHazır et suyu karışımları Diğer Sade sert kabuklu meyveler Birçok enteral destek ürünüÇikolata Sıkça Sorulan Sorular Keçi Sütü İnek Sütüne Alternatif Olabilir mi? İnek sütü alerjisi sıklığının arttığı son yıllarda tedavide keçi sütünün gerçekten iyi bir alternatif olup olmadığı yoğun olarak tartışılmaktadır. Çapraz duyarlılık olduğu kabul edilse de gerek ailelerin çaresizliği gerek endüstrinin dayatması ile günümüzde inek sütü yerine keçi sütü ve keçi sütü içeren ürünlerin kullanımı yaygındır. Yapılan araştırmalarının sonucunda her iki süte birden duyarlılık oldukça yüksek oranlarda bulunmuş ve çapraz reaksiyon oranı %92 olarak saptanmıştır. Bu yüzden keçi sütü iyi bir alternatif değildir. Besin açığının kapatılamadığı bir grup hastada ALANINDA UZMAN BİR HEKİM TARAFINDAN prick test yapılarak, duyarlılığın saptanmadığı hastada, aynı zamanda keçi sütü ile yapılan besin provokasyon da negatif saptanırsa yani keçi sütü tüketiminden sonra herhangi bir negatif reaksiyon göstermezse alternatif olarak düşünülebilir. İnek Sütü Alerjisi Durumunda Beslenme Destek Sistemlerinden Olan Enteral Beslenme Nasıl Olmalıdır? Alerjik reaksiyonlar çok ciddi sonuçlar doğuracağından bireyin mutlaka doktoruna ve diyetisyenine durumu bildirmesi gerekmektedir. İnek sütü alerjisi durumunda kullanılabilecek enteral ürünlerle hastanın alması gereken enerji, makro ve mikro besin öğelerini alması “Nütrisyon Diyetisyeni” tarafından sağlanır. İnek Sütü Alerjisinde Alternatif Olarak Tüketilebilecek Besinler Nelerdir? Badem sütüSoya sütüHindistan cevizi sütü Vücudunuzda gördüğünüz en ufak bir reaksiyonda mutlaka gerekli medikal tedaviyi planlaması ve/veya revize etmesi için doktora; tıbbi beslenme tedavinizi planlaması ve/veya revize etmesi için mutlaka bir diyetisyene gidiniz. Erken Teşhis Hayat Kurtarır. KAYNAKÇA Kent Sağlık GrubuNestle Health ScienceThe Journal of Allergy and Clinical Immunology Doç. Dr. Gamze Akbulut – Besin Alerjisi, Besin İntoleransı Durumlarında Beslenme ve Test Diyetleri, 2016Alerji Broşürü, Ass. Prof. Dr. Tamar Kinaciyan, Viyana Tıp Üniversitesi, Dermatoloji Bülümü, Alerji Polikliniği BaşkanıLevy Y, Segal N, Garty B ve ark. Lessons from the clinical course of IgE-mediated cow milk allergy in Israel. Pediatr Allergy Immunol 2007; 18589-93. Isolauri E, Huurre A, Salminen S ve ark. The allergy epidemic extends beyond the past few decades. Clin Exp Allergy 2004; 34 W, Helm R, Stanley S ve ark. Food allergens. Curr Opin Allergy Clin Immunol 2001;1 C, Martin P, Candalh C ve ark. Goat’s milk of defective αs1-casein genotype decreases intestinal and systemic sensitization to β-lactoglobulin in guinea pigs. J Dairy Sci 2001;68217-227. Tavares B, Pereira C, Rodrigues F ve ark. Goat’s milk allergy. Allergol et Immunopathol 2007;35113-6. Alonso-Lebrero E, Fuentes V, Zapatero L ve ark. Goat’s milk allergies in children following specific oral tolerance induction to cow’s milk. Allergol et Immunopathol 2008;36 180-1. Faostat. Food and agriculture organization of the united nations. Basnet S, Schneider M, Gazit A ve ark. Fresh goat’s milk for infants Myths and realities- A review. Pediatrics 2010;125 e973. Pessler F, Nejat M. Anaphlactic reaction to goat’s milk in a cow’s milk allergic infant. Pediatr Allergy Immunol 2004;15183-185. Ehlayel MS, Hazeima KA, Al-Mesaifri F ve ark. Camel milk An alternative for cow’s milk allergy in children. Allergy Asthma Proc 2011;32255-8. Keçi sütü inek sütüne alternatif olabilir mi?, Canan Şule ÜNSAL, İlker Günay, Hikmet Tekin Nacaroğlu, Demet Can, İzmir Dr. Behçet Uz Çocuk Hast. Dergisi 2013; 3293-96Türkiye Ulusal Alerji Derneği ve Klinik İmmünoloji Derneği – İnek Sütü Alerjisi Neden olur? 4 votes Article Rating İNEK SÜTÜ ALERJİSİNDE NASIL BESLENMELİYİZ İnek sütü alerjisi, çocuklarda en sık görülen ve en erken ortaya çıkan besin alerjilerinden birisidir. Sıklıkla ailede astım, besin alerjisi, alerjik rinit, egzama gibi alerjik hastalık öyküsü gözlenmektedir. Genellikle ilk 6 ayda görülmeye başlayıp 2 yaşında sık gözlenen inek sütü alerjisinde, bebeğiniz alerjiye neden olan inek sütü proteini ile ek gıda ile başlanan yoğurt, süt ya da inek sütü içeren hazır bebek mamaları ile karşılaşabildiği gibi yalnızca anne sütü ile de karşılaşabilir. Burada alerjinin kaynağı annenin tükettiği süt ve süt ürünleri ile alınan alerjik proteinin anne sütüne geçmesi ve bebek tarafından alınmasıdır. Semptomları arasında bebekte tekrarlayan veya düzelmeyen ishal, dışkıda kan görülmesi, bazen kabızlık, kusma atakları ve kilo alamama ve iştahsızlık bulunmaktadır. Ağır alerji durumlarında ise ani nefes daralması, tansiyonda düşme, şiddetli karın ağrısı gibi bulgular ile gözlenen hayatı tehdit eden anafilaksi ile karşılaşılabilir. Sıklıkla yanlış anlaşılan konulardan birisi inek sütü alerjisi olan çocuklara diğer süt ürünlerinin verilmesidir. Fakat inek sütüne alerjisi olan çocuklarda diğer süt ürünlerini de içeren yoğurt, peynir, ayran, margarin, tereyağı ve süt ürünleri eklenerek yapılan kek, kurabiye gibi yiyeceklerin de verilmemesi gerekmektedir. Hatta alerjinin derecesine bağlı olarak ocakta kaynatılan süt bile ciddi sıkıntılara neden olabilmektedir. Beslenme önerileri Tüm hayvansal sütler ve ürünleri tüketilmemeli Süt içerebilecek gıdalar/paketli ürünlerden kremalı çorba, kraker, erişte, tereyağı, kazein içeren sosis-salam, çikolata vb. kaçınılmalı Son olarak besin etiketi okuma alışkanlığı kazanılmalıdır. Paketli gıdalarda eser miktarlarda bulunabilen alerjen maddeler bulguların artmasına neden olabilir. Ürünün etiketinde dikkat edilmesi gereken ibareler arasında “tereyağı aroması, kazeinat, hidrolizat, laktoglobulin, lactoalbumin, laktoz, whey-peynir altı suyu, keçi sütü, süt tozu” bulunmaktadır. Besin alerjisine karşı Süt Merdiveni’ni öneren Doç. Dr. Hikmet Tekin Nacaroğlu, “İnek sütü alerjisi çocuklarda en sık görülen besin alerjilerinden olup ölümcül reaksiyonlara sebep olabilir. Son yıllarda yapılan çalışmalarda sütün, fırınlanmış ürünler içinde, 180-200 derece ısıda 30 dakika un, şeker gibi ek besinlerle pişirildiğinde, hem ısı hem de karışımın matriks etkisiyle bazı süt proteinlerinin küçük parçalara ayrılışarak alerjik özelliğinin azaldığı gösterildi” İmmünoloji ve Alerji Hastalıkları Bölümü’nden Doç. Dr. Hikmet Tekin Nacaroğlu, son yıllarda görülme sıklığı artan ve alerjik pandemik hastalığı olarak kabul edilen besin alerjilerinin tedavisinde gelişen yeni teknikleri açıkladı. Doç. Dr. Nacaroğlu, modern yaşamla birlikte artan hazır besin tüketiminin alerjilere zemin hazırladığını belirterek, “Besin alerjisi, belirli bir besinle temas ettikten sonra ortaya çıkan ve her seferinde tekrar eden, özgün bir bağışıklık cevabına bağlı olarak ortaya çıkan sağlık sorunu şeklinde tanımlanabilir. Özellikle son yıllarda görülme sıklığı giderek artan besin alerjisi, 21’inci yüzyılın alerjik pandemik hastalığı olarak kabul edilmektedir. Günümüzde modern yaşamın getirdiği hazır besinler, katkı maddeleri, işlenmiş gıdalar ile çevresel ve genetik faktörler gibi birçok nedene bağlı olarak besin alerjisi oranının arttığı çalışmalarda gösterilmiştir” diye konuştu.“İnek sütü alerjisi ölümcül reaksiyonları tetikleyebilir”Çocuklarda en sık görülen inek sütü alerjisinin ölümcül reaksiyonlara sebep olabildiğine dikkati çeken Doç. Dr. Nacaroğlu, “Bu nedenle tedavide ana prensip inek sütü içeren tüm besinlerden kaçınmaktır. Ancak son yıllarda inek sütü alerjisi nedeniyle izlenmekte olan ve kanda bakılan süt alerjisi değerleri sütspesifik IgE değeri ve kazein spesifik IgE değerleri düşük olan bazı hastaların fırınlanmış süt ürünlerini reaksiyon yaşamadan yiyebildiği gözlenmiştir. Süt, fırınlanmış ürünler içinde, 180-200 derece ısıda 30 dakika un, şeker gibi ek besinlerle pişirildiğinde, hem ısı hem de karışımın matriks etkisiyle bazı süt proteinleri küçük parçalara ayrılışarak alerjik özelliği azaldığı gösterilmiştir. Ancak kanda bakılan alerji değerleri kazein spesifik IgE değeri düşük olsa bile hastalara fırınlanmış süt ürünlerinin denenmesi çocuk alerji doktoru gözetiminde yükleme testleriyle yapılması önerilebilir. Fırınlanmış süt içeren ürünleri tüketebilen hastaların, fırınlanmış süt ürünleriyle bile reaksiyon gösteren hastalara göre daha erken yaşta süt alerjisinin düzeldiği yani tolerans geliştiği çalışmalarda gösterilmiştir” şeklinde konuştu.“Yükleme testi hekim gözetiminde yapılmalı”Doç. Dr. Nacaroğlu, fırınlanmış süt ürünleri ile deneme yapılabilecek hasta grubunu şu şekilde açıkladı “Çocuk alerji hekimi tarafından hastanın hikayesinde; kazara süt ürünleri ile karşılaşma öyküsü ile gözlenen şikayetlerin ciddiyetine, yapılan cilt testindeki süt ile ortaya çıkan test sonucuna, yine kanda bakılan süt alerji düzeyine süt spesifik IgE, kazein spesifik IgE ve beraberinde hastanın varsa eşlik eden başka alerjik hastalıkları da göz önüne alınarak yapılan değerlendirme ile hastanın fırınlanmış ürünleri deneme riski analiz edilir. Eğer bu analiz sonucunda fırınlanmış ürünleri deneme ile oluşabilecek reaksiyon riski düşükse, doktor gözetiminde fırınlanmış bir ürünle, fermente bir süt ürünüyle veya direkt süt ile besin yükleme testi yapılabilir. Ancak reaksiyon gelişme riski hastanın yüksekse, yükleme testi yapmaktan kaçınılır ve hastaya da tüm süt proteini içeren ürünlerden kaçınması önerilerek hastanın diyeti düzenlenir. Ayrıca anafilaksi riski olan hastalara adrenalin içeren otomatik enjektör reçete edilir ve bu kullanıma hazır enjektörlerin nasıl kullanılacağı anlatılmalıdır. Büyüme gelişmesinin izlenmesi, belirli aralıklarla alerji düzeylerinin kontrol edilmesi gerekmektedir. Alerji düzeylerine ve hastanın takip durumuna göre besin denemesi tekrarlanabilir. Sonuç olarak; besin alerjisi takip, tedavi ve yönetimi kompleks ve çok değişkenli bir süreçtir. Bu sürecin yönetimi tecrübeli ve donanımlı çocuk alerji kliniklerinde alanında deneyimli çocuk alerji hekimleri tarafından yapılmalıdır.” İnek Sütü Alerjisi İSA, inek sütü proteinleri içeren süt ve süt ürünlerine, vücudun bağışıklık sistemi aracılığıyla anormal yanıt vermesidir. İSA en sık rastlanan gıda alerjisi tipidir ancak bu vakaların çoğunda keçi, koyun, hatta soyaya da çapraz alerji görülebilmektedir. Süt proteini vücuda girdikten sonra çoğu kez dakikalar veya saatler içinde reaksiyon ortaya çıkar. İSA belirtileri ve bulguları hafiften ağıra kadar değişebilir. Mesela çok ağır inek sütü alerjisi olan 2 aylık bir bebek sadece anne sütü aldığı dönemde ağır kusma, ishal veya egzamayla doktora başvuruyorken hafif alerjili bir bebek 6-7 aylıkken ilk yoğurt yiyişinde hafif kızarmayla kendini gösterebilir. Çocuklarda süt alerjisi belirtiler en çok 6 ayın altındaki süt çocuklarında görülüyorsa da ilk belirtiler 2 yaşından sonra bile olabilmektedir. KLİNİK BULGULAR Hafif ŞiddetteOrta ŞiddetteHayatı Tehdit Eden Ağır Sindirim Sistemi Belirtileri% 25-50 Cilt Belirtileri% 50-60 Solunum Belirtileri% 25-30 Not Cilt ve sindirim sistemi belirtileri birlikte çıkarsa İSA olasılığı çok daha fazladır. Kaynak Prof. Dr. Fügen Çokuğraş. İnet Sütü Alerjileri sunumu. Pediatrik Gastroenteroloji Kongresi, Ekim 2012. İSA’da Belirtiler İSA’da belirtilerin ortaya çıkış zamanlarına göre de sınıflama yapmak mümkündür ACİL DURUM UYARISI Bebeğinizde İSA alerjisi olduğunu düşünüyorsanız veya tanı konduysa aşağıdaki belirtiler ortaya çıkarsa derhal acile başvurun veya 112’yi arayın • Solunum sıkıntısı, nefes darlığı, nefes alıp verirken ötme • Ciltte morarma, mavileşme • Aşırı solukluk ve gevşeklik • Dil, dudak ve boyunda şime • Kanlı ishal Tahminlere göre her 20 çocuktan 1’inde İSA vardır ama İSA tanısını koymak için mevcut belirtilere neden olabilecek diğer hastalıkları elemek gerekir. Mesela kanlı ishalin nedeni İSA mı, amipli dizanteri mi ayırt etmek için dışkı testi yapak gerekir. Bir başka örnek de şiddetli kusması olan 2-3 aylık bir bebek için verilebilir Pilor stenozunda da şiddetli kusma olabilmektedir, ağır reflüde de, inek sütü alerjisinde de… Bunların ayırımını yapmadan İSA tanısı konup tedavisi başlanmamalıdır. Bazı kişilerde başta İSA olmak üzere gıda alerjilerinin tespiti çok kolaydır çünkü hasta mesela dudağını o gıdaya mesela yoğurda dudağını değdirir değdirmez yüzü kızarır, ısınır, alev alev yanar; dudağı şişer, gözü sulanır, burnu akar… Nadiren nefes darlığı, boğulma hissi gibi acilen 112’den ambulans çağırmak gerektiren ağır alerjik reaksiyonlar olabilir. Çok şükür ki anaflaksi denen bu kadar ağır tablolara pek rastlamadım; bu tablo çocuklarda son derece nadirdir ama ergen ve erişkinlerde daha sık olur. Bazen İSA belirtileri müphem olup saptaması güçtür. Özellikle IgE aracılıklı değil de “gecikmiş aşırı duyarlılık” mekanizması söz konusuysa gıda ile belirtiler arasında ilişki kurulamaz ve çocuk ister istemez o gıdayı almaya devam eder. Süt çocuğunda egzama, reflü, kolik, gelişme griliği, ishal/kabızlık gibi kronik belirtilere neden olur. Bu belirtiler suçlu gıda burada konumuz süt proteini diyetten çıkarıldığında hızla geriler. İSA ve Egzama Egzama konusunu ayrıca etraflı olarak buradan okuyabilirsiniz. Biz burada daha çok İSA – egzama ilişkisini anlatmaya çalışacağız. 3 ayın altında egzaması olan bebeklerde büyük olasılıkla gıda alerjisi, en çok da İSA vardır. Belirtiler ne kadar erken yaşta ortaya çıkıyorsa hastalık da o kadar şiddetlidir. Ciltte kuruma, pullanma, kaşıntıya bağlı huzursuzluk olur. Kaşıntı yerini lokalize edemeyen bebeklerde huzursuzluk ve ağlama olurken yaşın ilerlemesiyle bebek kaşıntı yerini artık lokalize etmeye başlar ve lezyonu kaşımayı becerir hale gelir. Bu durumda kaşıma-tahriş-kuruma-kaşıntıda artma şeklinde kısır döngü başlar. Tedavide amaç bu kısır döngüye engel olmak ve en kısa zamanda alerjeni tespit edip bebeğin hayatından bunu çıkarmaktır. İSA’daysa diyetten inek sütü proteini çıkarılınca semptomlar hızla düzelmeye başlar. İSA ve Eosinofilik Alerjik Sindirim Sistemi Hastalıkları Eosinofil, alerjik hastalıklarda sayısı artan bir lökosit akyuvar çeşididir. Normalde kan dolaşımında da total lökositlerin en fazla %5’ini oluşturacak oranda bulunurlar. Alerjik hastalık neredeyse eosinofiller de orada yoğunlaşarak enflamasyonda rol alırlar. Sindirim sisteminin değişik bölgelerinin tutulumuna bağlı olarak eosinofilik hastalıklar tanımlanmıştır. Mide tutulumu ağırlıktaysa, gıda alerjisine bağlı tabloya eosinofilik gastrit adı verilmektedir. Bu şekilde birkaç alerjik sindirim sistemi hastalığı adını aşağıda sıralayalım Eosinofilik ösofajit Ağırlıklı olarak yemek borusunu özofagus tutan hastalığın adıdır. Eosinofilik gastrit Mideyi tutan hastalığın adıdır. Eosinofilik enterit Ağırlıklı olarak ince bağırsakları etkileyen alerjik hastalıktır. Eosinofilik gastroenterit Hem ince bağırsak hem de midenin etkilendiği durumdur. Eosinofilik kolit Kalın bağırsağın alerjik mukoza hastalığıdır. Eosinofilik proktokolit Kalın bağırsak ve rektumun düz bağırsak alerjik hastalığıdır. Bu tablolara inek sütü dışında gıdalar da neden olabilmektedir ama en sık rastlanan ana etken inek sütü proteini alerjisidir. Meraklısına Bu hastalıkların da patolojik incelemeyle derecelendirilmesi yapılmıştır. Yani hafiften ağıra kadar 4 derecesi vardır. En hafifinde bağırsak iç yüzeyinde mukoza hasarı vardır. İkinci derecede mukoza altı dokularda hasar, Eosinofil hücresi yığılması olur. Üçüncü derecede bağırsakların mukoza altını da geçen, bağırsak kaslarına nüfuz eden durum söz konusudur. En ağır form olan 4. derece hastalıkta artık bağırsağın dış zarı da hasar görmüş, hasarlı bağırsaklar arasında batın boşluğuna serum sızmaya başlamıştır. Eosinofilik Ösofajit EoE Ösofagus yemek borusu demektir. Eosinofilik Ösofajitte de yemek borusu etkilenmiştir. Eosinofilik gastrit veya eosinofilik enterokolite göre daha nadir görülmektedir. Çocukların 1/1000’inden daha azında görülüyor olsa da toplumda rastlanma sıklığı bilinmeyen nedenlerle giderek artmaktadır. EoE’li çocukların %50’sinde gıda alerjisine ek olarak alerjik rinit ve astım da görülmektedir. Alerjik Ösofajit Belirtileri Nelerdir? Yutma güçlüğü ana belirtidir. Büyük çocuklar tarafından daha iyi ifade edilebilen bu his, hasta tarafından “lokmaların yemek borusunda bir yerde takılması” sözleriyle tanımlanmaktadır. Daha küçük çocuklardaysa beslenirken ortaya çıkan ağrıdan dolayı beslenmeyi red, yemek sırasında ağlama ve çoğu kez beslenme sonrasında kusma olur. EoE ile reflünün ayırımını yapmak son derece güçtür çünkü belirtiler hemen hemen aynıdır. Üstelik deneme amacıyla verilen antireflü tedaviye hem EoE hem de reflü olumlu yanıt verir. Eosinofilik ösofajitin reflüden başlıca farkı, zamanla reflü hafifler ve dik pozisyonda beslenmeyle rahatlarken EoE, alerjen saptanıp diyet yapılmadığı sürece devam edecektir. Eosinofilik Gastrit ve Kusmalar Alerjik reaksiyonların daha çok midede olduğu vakalarda ana belirti kusmadır. İnek sütü proteini içeren gıdanın alımından sonra kramp tarzı karın ağrıları fışkırır tarzda kusmalar görülür. Bu vakalarda dışkıda kan olmadığı için reflü ve kolikten ayırımı son derece güçtür. Bu hastalarda da kanda eosinofil artışı ve mide duvarına eosinofil hücresi birikimi olur İSA ve Eosinofilik Enterokolit Gaz sancısını çok taklit eden bir tablo olduğu için gaz sancısı çok uzun sürmezse, dışkıda sık sık kan ve mukus da çıkmadığı taktirde tanı koymak güçtür. Bu hastalıkta tüm barsakların duvarında Eosinofil denen alerji hücresi birikimi, barsak mukozasında kanamalar, mukus artışı ve ödemle seyreden enflamasyon, kanda eosinofil artışı ile karakterize bir tablo vardır. Eosinofilik enterokolitin nedeni en çok inek sütü proteini alerjisidir. Ayrıca soya, balık, yumurta, fındık, ceviz ve buğday proteinleri de aynı tabloya neden olabilmekte; hatta hem İSA hem de diğer besin alerjileri aynı bebekte görülerek tablonun hem daha ağır hem de daha karmaşık olmasına neden olabilmektedir. Hatta sadece anne sütüyle beslenen bebeklerde anne sütünden geçen alerjenlerle enterokolit görülmesi sanıldığı kadar seyrek olmayan ve giderek daha sık rastlanan bir tablodur. Eosinofilik enterokolitte neler olur? Ana belirti dışkının sulu ve mukuslu olmasıdır. Kakada aşikâr veya tahlille saptanabilen kanama vardır. Lezyonlar genelde kalın barsağı tutar. Barsak iç zarında tabii biyopsi yapılırsa şiddetli Eosinofil hücresi birikimi görülür. Kolonoskopi yapılırsa küçük aft benzeri ülserler, ödem, kızarıklık ve kanamayla giden lezyonlar saptanır. En kesin tanı yöntemi kolonoskopik biyopsidir ama pratikte uygulanmamaktadır Yapılabilecek bazı dışkı testleri şunlardır Dışkının mikroskopik incelenmesi Alyuvar hücreleri görülmeli; dışkıda gizli kan pozitif çıkmalı; pratikte pek yapılamamakla beraber bazı laboratuarlarda dışkıda Eosinofil hücreleri saptanabilmektedir. Dışkıda redüktan indirgeyici madde pozitif çıkabilir. Deri testleri, IgE yükselmediği için faydasızdır. Oral provokasyon testine birkaç dakika ile saat içinde kusma, karın ağrısı veya nadiren ağır alerjik reaksiyonla yanıt gelişebilir. Alerjenin tabi burada gene inek sütü proteini eliminasyonuyla dışkıda kan yaklaşık 72 saatte kaybolurken mukozal lezyonların tam olarak düzelmesi 1 ayı bulur. Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurunuz.

inek sütü alerjisi ek gıda